มีสมาชิกท่านหนึ่งทักมาคุยกับผมหลังไมค์ เล่าว่าเทรดมาปีกว่า ระบบก็มี มีจุดเข้า มี SL มี TP ชัดเจน แต่ทำไมพอเข้าไม้จริงใจมันเต้นแรงทุกครั้ง มือสั่น บางทีราคายังไม่ทันขยับไปไหนก็รีบปิดไม้หนีแล้ว ทั้งที่ตามแผนยังไม่ถึงจุดที่ต้องออก ผมถามกลับไปคำเดียวว่า เงินก้อนนี้คือเงินอะไร เขาตอบมาว่า เป็นเงินที่กันไว้จ่ายค่าเทอมลูกเดือนหน้า แค่นี้ผมก็รู้แล้วครับว่าปัญหาไม่ได้อยู่ที่ระบบเทรดเลย
เรื่องนี้เป็นเรื่องที่พูดกันเยอะในทฤษฎี แต่พอเจอของจริงคนส่วนใหญ่มักไม่รู้ตัวครับ เพราะตอนที่ตัดสินใจเอาเงินมาเทรด เรามักจะคิดในแง่ตัวเลขผลตอบแทนที่อยากได้ ไม่ได้คิดว่าถ้าเงินนี้หาย ชีวิตจริงของเราจะกระทบแค่ไหน พอเริ่มเทรดไปสักพัก สมองเราจะเริ่มประมวลผลว่า เงินก้อนนี้มีภาระผูกพันรออยู่ ความกลัวจะเข้ามาแทนที่เหตุผลทันที ทั้งที่แผนเทรดของเราอาจจะดีอยู่แล้วด้วยซ้ำ
ลองนึกภาพตามนะครับ สมมติคุณมีเงิน 20,000 บาทที่กันไว้จ่ายค่าเทอมลูก แล้วเอามาเทรดโดยคิดว่าจะทำกำไรเพิ่มอีกสักหน่อยก่อนถึงกำหนดจ่าย พอเข้าไม้ไปราคาสวนลงมานิดเดียว ยังห่างจุด SL อีกไกล แต่ใจคุณเริ่มคิดถึงหน้าลูกที่ต้องเอาเงินไปจ่ายโรงเรียน มือก็เริ่มสั่น สุดท้ายทนไม่ไหวปิดไม้ขาดทุนทั้งที่ยังไม่ถึงจุดที่ระบบบอกให้ออก ผ่านไปสิบนาทีราคากลับตัวไปทางที่คุณคิดไว้แต่แรกตามแผนเป๊ะ ความเสียดายและโมโหตัวเองก็เข้ามาแทนที่ ใจเริ่มคิดว่าต้องรีบเอาคืนให้ทันก่อนถึงวันจ่ายค่าเทอม เลยกระโดดเข้าไม้ใหม่แบบไม่มีแผน ไม่ดู setup ไม่ดู timeframe เอาแต่ความรู้สึกอยากได้เงินคืนเป็นตัวนำ สุดท้ายวนลูปแบบนี้ไปเรื่อยๆ จนเงินก้อนนั้นหายไปจริงๆ ซึ่งเป็นตัวอย่างสมมตินะครับ แต่เชื่อว่าหลายคนในบอร์ดคงเคยผ่านอะไรคล้ายๆ แบบนี้มาบ้าง
สิ่งที่น่าสนใจคือ ระบบเทรดของคนคนนี้อาจจะไม่ได้แย่เลยครับ ปัญหาจริงๆ อยู่ที่สภาพจิตใจตอนเทรด ซึ่งถูกบิดเบือนไปเพราะสถานะของเงินก้อนนั้น เงินที่มีภาระผูกพันจะทำให้สมองเราประเมินความเสี่ยงผิดเพี้ยนไปจากความเป็นจริง เราจะรู้สึกว่าทุกการขยับของราคาคือภัยคุกคาม ทั้งที่ในสถานการณ์ปกติ ความผันผวนแบบนั้นอาจเป็นเรื่องธรรมดาของตลาดที่ระบบเราคำนวณไว้แล้วว่ารับได้
หลักการบริหารเงินทุนที่พูดกันบ่อยคือให้เทรดด้วยเงินเย็น หรือเงินที่ถ้าหายไปแล้วชีวิตประจำวันไม่กระทบ ฟังดูเป็นเรื่องพื้นฐานที่ทุกคนรู้ แต่ในทางปฏิบัติคนจำนวนไม่น้อยแอบผ่อนปรนกับตัวเอง คิดว่าแค่ครั้งนี้ครั้งเดียว หรือคิดว่าตัวเองควบคุมอารมณ์ได้ สุดท้ายพอเจอสถานการณ์กดดันจริงๆ ก็พบว่าตัวเองควบคุมไม่ได้อย่างที่คิด เพราะความกลัวที่มาจากภาระทางการเงินจริงมันทรงพลังกว่าวินัยในหัวที่เราท่องไว้เยอะครับ
ผมไม่ได้บอกว่าทุกคนต้องมีเงินเย็นเป็นล้านถึงจะเทรดได้นะครับ แค่อยากชวนคิดว่า ก่อนจะกดเข้าไม้ครั้งต่อไป ลองถามตัวเองสักนิดว่าเงินก้อนนี้มีภาระผูกพันอะไรรออยู่หรือเปล่า ถ้ามี อาจจะต้องยอมรับตรงๆ ว่าการตัดสินใจของเราจะไม่เป็นกลางร้อยเปอร์เซ็นต์ และอาจต้องปรับขนาดการเทรดให้เล็กลง หรือรอให้สถานะการเงินพร้อมกว่านี้ก่อน
อยากชวนคุยครับว่า เพื่อนๆ ในบอร์ดเคยแยกเงินเทรดกับเงินที่มีภาระผูกพันออกจากกันชัดเจนแค่ไหน หรือเคยเจอเหตุการณ์ที่มือสั่นเพราะรู้ตัวว่าเงินก้อนนี้สำคัญเกินกว่าจะเสี่ยงบ้างไหมครับ มาแชร์ประสบการณ์กันหน่อย
